سه چیز کمیاب در زندگی

دوستی با دیگران شرایط و ویژگیهایی دارد که از روایات ائمه علیهم السلام قابل استخراج است که در این مطلب، تعدادی از آنها را میآوریم .
امام باقر علیه السلام فرمود: مردی در بصره در حضور امیرالمؤمنین علیه السلام برخاست و گفت: یا امیرالمؤمنین، حال برادران دینی را به ما خبر ده، حضرت فرمود: برادران دو دستهاند: برادران مورد اعتماد و برادران خنده رو. برادران مورد اعتماد، پناهگاه و بال و اهل و مال تو هستند. پس هر گاه به برادرت اعتماد پیدا کردی، مال و جانت را در اختیار او قرار ده، و با دوستان صمیمی او، صمیمی باش، و با دشمنانش، دشمنی کن و راز و عیبش را بپوشان و نیکیش را ظاهر ساز و بدان ای پرسش کننده که اینگونه دوستان از کبریت احمر نادرترند.
اما برادران خنده روی تو، کسانی هستند که در کنار آنها، خوش و شاد هستی، پس دوستی خود را از آنها قطع نکن و بیش از این هم از آنها توقع نداشته باش و از خوشرویی و شیرین زبانی خود آنها را برخوردار کن، تا آنجا که آنها تو را برخوردار میکنند.۱
امام صادق علیهالسلام در این باره به نقل از امیرالمؤمنین علیه السلام فرمودند: بر تو باکی نیست که اگر با شخص خردمند همنشین شوی، هر چند که کرم او را نپسندی، ولی از خرد او سود ببر، و از اخلاق بدش بپرهیز، و هیچ گاه همنشینی با شخص کریم را از دست مده، اگر چه از خرد او سودی نبردی، بلکه با عقل خویش، از کرم او استفاده کن و تا می توانی از همنشینی با شخص پست و بی خرد پرهیز کن.۲
و در روایت دیگری امام صادق علیه السلام فرمود: دوستی جز با اجرای حدودش نمیباشد. پس هر کس که در او آن شرایط یا پارهای از آنها باشد، او را دوست خود بدان و کسی که هیچ یک از آن شرایط را نداشته باشد، او را دوست خود مدان. شرط نخست این که نهان و عیانش برای تو یکسان باشد، دوم این که زینت تو را زینت خود داند، و زشتی تو را زشتی خود شمرد، سوم این که ریاست و دارایی حالش را نسبت به تو تغییر ندهد، چهارم این که از آنچه توانایی دارد نسبت به تو دریغ نکند، و شرط پنجم که همه این چهار صفت را در خود دارد، این که هنگام بیچارهگی و پیشامدهای ناگوار تو را رها نکند.۳
و همچنین امام صادق علیه السلام فرمودند: سه چیز است که همواره کمیاب است: برادری در راه خدا، و زوجه صالحه مهربانی که شوهر خود را در امر دین یاری کند، و فرزند عاقل. کسی که یکی از این سه را دارا باشد، به خیر و صلاح دنیا و آخرت نائل گشته، و نصیب فراوان و حظ کامل در دنیا برده است.
از برادری و رفاقت کسی که از روی طمع یا ترس یا برای خوردن و آشامیدن با تو رفیق و برادر میشود، پرهیز کن. و کوشش کن که برادری از پرهیزکاران با حقیقت پیدا کنی، اگر چه در طلب او در تاریکیهای زمین بگردی و عمرت را در طلب او از بین ببری. زیرا که پروردگار متعال پس از انبیاء و اوصیاء، افرادی برتر از پرهیزکاران نیافریده است، و خداوند متعال به هیچ بندهای نعمت و توفیقی چون درک مصاحبت چنین اشخاصی عطا نکرده است . خداوند متعال میفرماید: دوستان مهربان در روز قیامت دشمنان همدیگر میشوند، مگر آنان که پرهیزکار باشند.۴
[۱] .اصول کافی، ج ۲، با المؤمن صنفان، ص ۲۴۸ .
[۲] .اصو ل کافی، ج ۲، کتاب المعاشره ، ص ۶۳۸ .
[۳] . اصو ل کافی، ج ۲، کتاب عشره، ص ۶۳۹ .
[۴] . مصباح الشریعه و مفتاح الحقیقه، شرح عبدالرزاق گیلانی .
مطالب مرتبط :
برچسب مطلب




ارسال...